CÔNG TÁC BẢO DƯỠNG BÊ TÔNG

1. Khái  niệm
Bảo  dưỡng  ẩm tự nhiên là quá trình giữ cho    tông  sau  khi  tạo  hình được luôn luôn ẩm ướt, tạo điều kiện tốt cho sự thuỷ hoá và đóng rắn của xi măng ngoài tự nhiên, đảm bảo chất lượng bê tông.
2. Yếu tố đặc trưng đồng thời cho quá trình bảo dưỡng ẩm tự nhiên của bê tông
Hai yếu tố sau đây đặc trưng đồng thời cho quá trình bảo dưỡng ẩm tự nhiên của bê tông.
2.1. Cường độ bảo dưỡng tới hạn, kí hiệu là R BDth, là cường độ nén hoặc kéo của bê tông tới thời điểm cho phép ngừng quá trình bảo dưỡng. Đơn vị tính là % R28.
2.2. Thời  gian  bảo  dưỡng  cần  thiết,  kí  hiệu  là  T BDct ,  là  thời  gian  bảo  dưỡng  tính  từ ngay sau lúc tạo hình sản phẩm bê tông đến khi bê tông đạt cường độ bảo dưỡng tới hạn. Đơn vị tính là ngày đêm.
Khi đánh giá chế độ bảo dưỡng ẩm tự nhiên của bê tông cần phải đồng thời xem xét cả hai yếu tố này, trong đó yếu tố quyết định là R BDth . Yếu tố  T BDct được xác
BD
 
 định trên cơ sở R BDth.
3. Yêu cầu bảo dưỡng ẩm tự nhiên của bê tông
3.1. Quá trình bảo dưỡng ẩm tự nhiên của bê tông được phân ra làm 2 gian đoạn: Bảo dưỡng ban đầu và bảo dưỡng tiếp theo. Hai giai đoạn này là liên tục kế tiếp nhau, không có bước gián đoạn.
3.2. Bảo dưỡng ban đầu: Phủ bề mặt bê tông bằng các vật liệu đã được làm ẩm để giữ cho bê tông không bị  mất nước dưới  tác động của các yếu tố khí  hậu (như:  nắng, gió, nhiệt độ, độ ẩm không khí).
Tiến hành bảo dưỡng ban đầu như sau:
Bê tông sau khi được tạo hình xong được phủ ngay bề mặt bằng các tấm vật liệu đã được làm ẩm (như bao tải, rơm, rạ, tấm cót ẩm v.v…) Lúc này không tưới nước để tránh  cho    tông  không  bị  nước  phá  hoại  do  chưa    đủ  cường  độ  cần  thiết,  và không va chạm mạnh vào bê tông. Cũng có thể phủ mặt bê tông bằng các vật liệu cách nước như nilon, vải bạt…
Việc phủ mặt kéo dài tới khi bê tông đạt cường độ 5Kg/cm2. Thời gian để đạt cường độ này vào mùa hè là khoảng sau 2,5 -  5h; vào mùa đông khoảng 5 - 10h đóng rắn. Ở hiện trường có thể xác định thời gian này bằng cách tưới thử nước lên mặt bê tông, nếu không bị phá hoại bề mặt là được, khi đó bắt đầu giai đoạn bảodưỡng tiếp theo, phải tưới nước giữ ẩm liên tục, thường xuyên.
Việc phủ bề mặt bê tông cần được thực hiện đối với trường hợp bê tông đóng rắn trong điều kiện bị mất nước nhanh (nắng gắt, nóng khô, gió Lào…), các trường hợp khác khi có khó khăn về vật liệu phủ thì có thể không phủ mặt bê tông. Nhưng cần chú ý tưới nước kịp thời để tránh bị nứt nẻ bề mặt bê tông.
3.3. Bảo dưỡng tiếp theo: Tiến hành kế tiếp ngay sau khi giai đoạn bảo dưỡng ban đầu cho tới khi ngừng bảo dưỡng. Trong thời gian này phải thường xuyên tưới nước giữ ẩm cho mọi bề mặt của kết cấu bê tông. Số lần tưới trong ngày tuỳ thuộc vào mức độ cần thiết của từng vùng để đảm bảo cho bề mặt bê tông luôn ẩm ướt.
Vào ban đêm do độ ẩm không khí cao hơn nên có thể không cần tưới nước. Riêng đối với mùa khô ở thì cần tưới nước cả ban đêm. Số lần tưới nước ban đêm là tuỳ thuộc vào tình hình thực tế sao cho cấu kiện bê tông không bị khô trong đêm. Việc tưới nước giữ ẩm ở giai đoạn này được kéo dài cho tới khi bê tông đạt cường độ bảo dưỡng tới hạn R BDth = 50-55% R28 và thời gian bảo dưỡng cần thiết T BDct không ít hơn 3 - 4 ngày đêm .
3.5. Biện pháp phủ ẩm và tưới nước: cần được xác định tại hiện trường tuỳ theo điều kiện cụ thể về vật liệu và trang thiết bị hiện có. Có thể áp dụng các giải pháp đơn giản sau đây:
3.5.1. Phủ mặt:
-   Trong giai đoạn bảo dưỡng ban đầu: dùng bao tải ẩm, tấm cót ẩm, tấm cỏ tranh ẩm, vật liệu cách nước (như: nilon, vải bạt v.v…) để phủ. Phủ mặt phải đi đôi với việc bảo vệ bề mặt cấu kiện bê tông. Khi lớp phủ bị khô thì vỗ nhẹ nước làm ẩm tiếp.
-  Trong giai đoạn bảo dưỡng tiếp theo: Dùng rơm, rạ, cỏ, cát, mùn cưa v.v… để phủ. Trong nhiều trường hợp phủ mặt ở giai đoạn này là nhằm giảm bớt số lần tưới nước.
3.5.2. Tưới nước:
Có thể tưới nước bằng tay hoặc bằng vòi phun. Trong giai đoạn bảo dưỡng tiếp theo, có thể ngâm nước trên bề mặt bê tông.
3.6. Đối với bê tông hấp hơi nước hoặc bằng cách phủ nilon nhận năng lượng mặt trời:
Nếu bê tông sau khi hấp đạt cường độ R BDth = 50-55% R28 thì không cần tưới nước bảo dưỡng tiếp ở ngoài trời.
Trường hợp ngừng hấp hơi ở cường độ công nghệ (30 – 40% R28) thì sau khi hấp phải tưới nước giữ ẩm cấu kiện bê tông cho tới khi đạt các giá trị cường độ bảo dưỡng tới hạn R BDth = 50-55% R28.